6.2 Meerjarenprojectenplan Buitenruimte

Inleiding

In juli 2025 is door de raad het Meerjarenprojectenplan Buitenruimte 2025-2028 vastgesteld, als onderdeel van de Perspectiefnota. In de tweede tijdvakrapportage heeft hierop nog een aantal wijzigingen plaatsgevonden.
Voor 2025 is een bedrag van in totaal € 17,1 miljoen in de bijgestelde begroting opgenomen voor de duurzame instandhouding van de openbare ruimte. Dit bedrag is verdeeld over drie taakvelden:

• 2.1 Verkeer en vervoer (wegen, verkeer, VRI en openbare verlichting) € 8,8 miljoen
• 5.7 Openbaar Groen (groen, water, spelen) € 4,1 miljoen
• 7.2 Riolering € 4,1 miljoen.

In onderstaande tabel staan de bijgestelde begrote uitgaven, de gerealiseerde uitgaven en de afwijkingen tussen beide vermeld. De kolom 'fasering' laat zien hoeveel er nog uitgevoerd moet worden, de kolom 'resultaat' laat gerealiseerde voor- en nadelen zien. Er is € 13,7 miljoen besteed. Onder de tabel wordt waar nodig een toelichting per onderdeel gegeven.

In 2025 zijn veel werkzaamheden uitgevoerd. De fietspaden langs de zuidzijde van de Beneluxbaan zijn opgeknapt, enkele verkeersregelinstallaties op de Amstelveenlijn zijn vervangen en veel speeltuinen en schoolpleinen zijn aangepakt. De reconstructie van Rozenoord e.o. is afgerond. Een deel van de Bovenkerkerweg (verhardingen en bomen) is aangepakt in het kader van de zonkenproblematiek en op de Oranjebaan zijn twee rotondes aangelegd en zijn de fietspaden en rijbanen opgeknapt.  Daarnaast heeft een grote ronde bomen- en heesterrenovaties plaatsgevonden en heeft het groenbestand een impuls gekregen door de aanplant van extra bomen en heesters. Dit krijgt in 2026 een vervolg. Op allerlei locaties is groot onderhoud gepleegd aan asfaltverhardingen en bestratingen (onder andere wegwerken van wortelopdruk) en is de openbare verlichting vernieuwd. Tevens heeft het reguliere onderhoud aan wegen, kunstwerken, groen, verlichting, straatmeubilair en verkeersvoorzieningen doorgang gevonden. Er is een grootschalige campagne gestart om meer Amstelveners op de fiets en te voet naar school te krijgen in plaats van met de auto.

Tegenslagen waren er ook. Het is nog niet gelukt om enkele projecten in uitvoering te krijgen die daarom doorschuiven naar 2026. Andere projecten zijn in 2025 voorbereid en waar mogelijk gestart. Deze projecten lopen veelal over de jaargrens heen, wat betekent dat het voor deze projecten gereserveerde deel van het beschikbare budget wordt doorgezet naar 2026. In de eerste helft van 2026 starten weer diverse projecten buiten of worden lopende projecten nog afgerond.

Zoals bekend is er bij de projectenplanning altijd enige mate van onzekerheid in de laatste maanden van het jaar. Als alles mee zit kunnen bepaalde projecten nog gerealiseerd worden in de maanden november-december, maar bij tegenvallers worden werkzaamheden toch doorgeschoven naar het jaar daarop. Ook in 2025 was budget geprogrammeerd voor projecten met deze onzekerheden. Toch is op de totale (bijgestelde) begroting van het MPP Buitenruimte (van 17,1 miljoen) netto 77% gerealiseerd. Aan de uitgavenkant is dit 85%. Er zijn namelijk ook meer inkomsten binnengekomen. Per saldo wordt een positief resultaat van € 1.278.000 geboekt op de jaarlijkse beheerbudgetten en op afgeronde projecten. Een bedrag van € 2.144.000 aan afwijkingen wordt verklaard door faseringsverschillen. De belangrijkste verschillen worden hieronder per taakveld toegelicht.

Multidisciplinaire projecten
De hieronder genoemde bedragen zijn de afwijkingen op het projectbudget. De kosten belasten door naar verschillende disciplines en taakvelden. Er is vrijwel bij alle projecten met een afwijking van meer dan € 100.000 sprake van een faseringsverschil. Het project gaat dan ofwel iets sneller ofwel iets langzamer dan bij de 2e tijdvakrapportage in augustus was ingeschat. Daar kunnen diverse oorzaken voor zijn.

• De reconstructie van Rozenoord e.o. is nagenoeg afgerond, maar de eindafrekening wordt nog opgemaakt. De financiële afronding vindt plaats in 2026. Er is verder een kleine subsidie voor klimaatadaptatiemaatregelen ontvangen. Netto schuift een bedrag van € 97.000 door naar 2026.
• De reconstructie van de Bovenkerkerkade-oost en de Ouderkerkerlaan-oost gaat sneller dan vooraf ingeschat. Daardoor is er in 2025 al € 207.000 meer uitgegeven dan begroot en kon ook vast een deel van de nog te ontvangen bijdrage van de Vervoerregio voor de fietsstraat en de verkeersveiligheidsmaatregelen worden toegerekend (€ 130.000). Deze fasering wordt verwerkt in het budget van 2026.
• De aanpak van de zonkenproblematiek en groeninrichting van de Bovenkerkerweg nadert de afronding in 2026. Vooralsnog wordt het restantbudget van € 86.500 samengevoegd met het budget van 2026, maar bij afronding van het werk wordt een positief resultaat verwacht. De omvang daarvan wordt in de loop van 2026 duidelijk.
• Zoals in de 2e tijdvakrapportage is gemeld, is de reconstructie van de Straat van Makassar e.o. tot nader order uitgesteld. Het project is daarom (met een licht negatief resultaat van € 7.000 aan voorbereidingskosten) afgesloten.
• Overige kleine faseringsverschillen op multidisciplinaire projecten zijn gering en leiden per saldo tot een verschuiving naar of verrekening met 2026. De faseringen hebben effect op drie taakvelden: € 299.000 op taakveld verkeer en vervoer, € 64.000 op groen-water-spelen en € 115.000 op taakveld riolering.

2.1 Verkeer en vervoer

Onder dit taakveld vallen de deelprogramma's wegen, verkeer, verkeersregelinstallaties (VRI's), bruggen en openbare verlichting. Op het totale taakveld was € 8.840.000 begroot en is € 6.220.000 uitgegeven. Het verschil heeft betrekking op fasering (projecten lopen door naar 2026) en op een behaald positief resultaat.

Fasering projecten: € 1.325.000

• De eerste fase van de kwaliteitsverbetering van het hoofdfietsnetwerk is gestart. Drie van de vier trajecten zijn uitgevoerd, maar de fietspaden langs De Zon zijn niet meer gelukt voor de jaarwisseling. Het werk is wel al gegund en wordt nu uitgevoerd in de eerste helft van 2026. Daardoor kon ook slechts een deel van de beschikbaar gestelde subsidie worden toegerekend. Het restantbudget aan de uitgavenkant (€ 349.000) en aan de inkomstenkant (€ 83.000) wordt samengevoegd met het programmabudget van 2026.
• De studie naar een toekomstvast ontwerp van kruispunten en wegen in Amstelveen-zuid als gevolg van de grootschalige bouwplannen is gestart. Er is een groot simulatiemodel gebouwd en de analyse en variantenstudie loopt door in 2026. De studie is een langlopend traject, waarbij sprake is van een voortdurende wisselwerking tussen modellen (statisch en dynamisch). Daarbij heeft een maatregel op één kruispunt of weg weer invloed op de verkeersafwikkeling op andere kruispunten en wegen. De studie dient als onderbouwing van grote investeringen in de nabije toekomst en het is van groot belang om zorgvuldig tot een samenhangend pakket aan maatregelen te komen. Het restant van het studiebudget (€ 83.000) wordt doorgeschoven naar 2026.
• Het aanpassen van de infrastructuur op vier met verkeerslichten geregelde kruispunten is grotendeels afgerond in 2024 en 2025. Op de kruising Noorddammerlaan-Sportlaan-Handweg worden nog enkele aanpassingen uitgevoerd zodra de werkzaamheden aan bouwproject Maalderij klaar zijn. Het restantbudget van € 70.000 schuift door.
• De rotondes en fietspaden op de Oranjebaan zijn buiten klaar, op wat afrondende werkzaamheden en de financiële eindafrekening na. Het restantbudget van € 329.000 blijft vooralsnog beschikbaar voor 2026. In 2026 sluit het project naar verwachting financieel positief, nadat het budget overigens eerder was opgehoogd.
• De vervanging van enkele bruggen voor langzaam verkeer is gestart, maar loopt door in 2026. Het restant van de vervangings- en voorbereidingsbudgetten van € 305.000 schuift door.
• Via de multidisciplinaire projecten wordt € 299.000 aan fasering verklaard (zie hierboven). Op alle overige projectbudgetten met faseringsverschillen zijn slechts geringe afwijkingen gerealiseerd. In totaal verklaren deze verschillen de resterende -/- € 27.000 aan budgetfasering.

Resultaat projecten: € 1.295.000

• Resultaten op de budgetten worden geboekt op de projecten die zijn afgerond en op de beheerbudgetten die jaarlijks beschikbaar zijn. De resultaten rekenen af met de egalisatiereserves voor wegen, verkeersmaatregelen, verkeersregelinstallaties en openbare verlichting.
• Het aanleggen van snelheidsremmende maatregelen op de Amsteldijk Noord is afgerond met een licht positief resultaat van € 32.000.
• Op het onderdeel beheer en onderhoud wegen en kunstwerken is € 379.000 minder uitgegeven dan begroot (op een totaalbudget van € 3,9 miljoen). Door capaciteitstekort op wegen en door het tijdelijk stilleggen van het vervangingsprogramma wandelpaden door de landelijke discussie over de mogelijke risico’s van het gebruik van staalslakken in halfverhardingsproducten is de vernieuwing van wandelpaden achtergebleven (€ 111.000). Ook was er een onderbesteding op het onderhoud van elementenverhardingen (€ 245.000 op de € 1,5 miljoen). Dit werk is wel in opdracht gegeven maar lukte niet meer voor de jaarwisseling. Deze werkzaamheden komen ten laste van het beheerbudget van 2026.
• Er zijn veel meer inkomsten ontvangen voor en door leges en herstelkosten voor kabel- en leidingwerk (€ 562.000). Daarnaast is er een niet begrote subsidie ontvangen voor het verbreden van fietsstroken tijdens het asfaltonderhoud (€ 117.000). De overige verschillen ten opzichte van de begrote budgetten zijn beperkt.
• In 2025 is voor € 130.000 minder aan openbare verlichting vervangen dan begroot.
• Op de beheerbudgetten voor verkeersvoorzieningen (maatregelen, bebording, onderzoek, functionele verbeteringen verkeersregelinstallaties, totaal € 481.000) is in totaal ongeveer € 82.000 minder uitgegeven dan begroot, maar per budget behoeven de verschillen geen toelichting.

5.7 Openbaar groen en openluchtrecreatie

Op het taakveld groen, water, spelen was € 4.090.000 begroot en is € 3.465.000 uitgegeven. Per saldo is dus € 625.000 minder uitgegeven dan begroot.

Fasering projecten: € 588.000

• Het Actieplan " Groen moet je doen " biedt ruimte aan bewonersinitiatieven voor vergroening en verfraaiing van hun leefomgeving. In 2025 zijn het Vijverplein en enkele losse locaties vergroend. Voor diverse andere locaties zijn de voorbereidingen getroffen. Deze gaan in het eerste kwartaal van 2026 in uitvoering. Daarnaast is er voor € 30.000 aan klimaatadaptatiesubsidie ontvangen op dit project (waar € 100.000 begroot was). Dat vraagt enige toelichting. In totaal is een vast bedrag aan subsidie voor klimaatadaptatieprojecten ontvangen van het Rijk, die de gemeente afhankelijk van de uitgevoerde maatregelen kan verdelen over projecten. In 2025 is de subsidie anders verdeeld over de projecten dan begroot was. Dat hangt samen met het type uitgevoerde maatregelen. Door minder uitgaven bij "Groen moet je doen" kon ook minder toegerekend worden. "Groen moet je doen" loopt door in 2026. Het restantbudget van netto € 68.000 wordt samengevoegd met het budget van 2026.
• Het vergroenen van school- en speelpleinen loopt enige vertraging op. In 2025 is het schoolplein van de Mio Mondo aangepakt. Veel werkzaamheden zijn wel voorbereid in 2025. Deze gaan in 2026 in uitvoering. Ook bij dit project geldt dat de begrote klimaatadaptatiesubsidie van € 100.000 niet kan worden verwerkt in 2025. Wij verwachten dat dit wel kan in 2026. Zowel het restant aan begrote uitgaven (€ 281.000) als aan begrote inkomsten schuift daarom door naar 2026 en wordt samengevoegd met het budget van 2026.
• Het vervangen van het waterspeeltoestel in Park Middenhoven vanuit het budget kleine waterinitiatieven loopt vertraging op omdat goed onderzoek nodig is naar de veiligheid bij de combinatie spelen boven water. Het budget van € 105.000 schuift door naar 2026. Dit project wordt gefinancierd vanuit het Fonds Groen, water en recreatie.
• Het opknappen van de speeltuin aan de Graaf Janlaan is gestart, maar loopt door in 2026. Het restantbudget van € 77.000 gaat mee naar 2026.
• Het overige bedrag (in totaal € 158.000) wordt verklaard door faseringsverschillen op diverse projecten, waaronder de multidisciplinaire projecten die hierboven zijn toegelicht. Deze kleine verschillen behoeven verder geen toelichting.

Resultaat projecten: € 38.000

• Resultaten op de budgetten worden geboekt op de projecten die zijn afgerond en op de beheerbudgetten die jaarlijks beschikbaar zijn. De resultaten rekenen af met de egalisatiereserve groen-water-spelen. Het niet benutte deel van het budget blijft beschikbaar voor herbestemming binnen het taakveld groen, water en spelen.  
• Het vergroenen van de middeneilanden in de rotondes boven de Beneluxbaan is afgerond in 2025. Voor het project kon wel ruimschoots gebruik worden gemaakt van de klimaatadaptatiesubsidie (zie hierboven). Het project sluit met een positief resultaat van netto € 53.000.
• In 2025 is volop gewerkt aan de renovatie van bomen, heesters en gazons . De nadruk heeft daarbij iets meer op bomen gelegen, met het recent vastgestelde bomenplan als aanjager.  Daarbij is bovendien weer een ronde bomen- en heesterimpuls vanuit het Fonds Groen, Water en Recreatie uitgevoerd. In totaal zijn de budgetten voor bomen met € 133.000 overschreden en voor heesters en gazons met € 76.000 onderschreden. Hiermee zijn de oorspronkelijke bomen- en heesterimpuls vanuit het Fonds afgerond. De bomenimpuls krijgt wel een vervolg. Dit is bepaald bij vaststelling van het bomenplan. Vanuit het Fonds is € 600.000 beschikbaar gesteld voor het versterken van de bomenstructuur en voor het zo veel mogelijk toepassen van de 3-30-300-regel.
• Bij de oeverrenovaties zijn er zowel meer uitgaven (€ 72.000) als meer inkomsten (€ 82.000) geboekt dan begroot. Dat kwam door de renovatie van de Kostverlorenkade, een werk dat de gemeente heeft uitgevoerd mede namens het waterschap dat daarvoor een bijdrage heeft gedaan. Per saldo is de afwijking van het budget echter zeer gering.
• Op het budget voor renovaties van speeltuinen was een lichte onderschrijding van € 32.000.

7.2 Riolering

Op het taakveld riolering was € 4.143.000 begroot en is € 3.818.000 uitgegeven. Per saldo en afgerond is € 599.000 minder uitgegeven dan begroot. Via de spaarvoorziening vervanging riolering is € 500.000 ingezet ter dekking van deze vervangingsinvesteringen.

Fasering projecten: € 380.000

• De belangrijkste verklaring komt door het relinen van het hoofdriool naar de waterzuivering. Dit grote en dure project (± 2,5 miljoen) is grotendeels uitgevoerd in 2025, maar wordt afgerond in 2026. Het restantbudget van € 265.000 schuift door naar 2026 en zal naar verwachting ook wat worden overschreden. Dit wordt duidelijk in de loop van 2026 en verwerkt bij actualisatie van het MPP in het voorjaar van 2026.
• De afwijking op het project Reconstructie Rozenoord e.o. is toegelicht bij de multidisciplinaire projecten. Het gaat voor riolering om het doorschuiven van € 77.000 naar 2026.
• Overige faseringsverschillen treden op bij verschillende andere multidisciplinaire projecten zoals enkele wijkreconstructies. De verschillen zijn dermate klein dat deze geen toelichting behoeven. In totaal en per saldo wordt een bedrag van € 37.000 verrekend met of doorgeschoven naar 2026.

Resultaat projecten: -/- € 55.000

• Het vervangen van de lijngoten in de Oranjebaan is afgerond. Dit project is € 50.000 duurder geworden dan verwacht. Combineren met de reconstructie van de Oranjebaan bleek niet mogelijk. De kosten waren bovendien iets te laag ingeschat.
• Het overige resultaat wordt verklaard vanuit het stopzetten van de reconstructie van de Straat van Makassar e.o. (zie de multidisciplinaire projecten hierboven, -/- € 5.000).

Financiering

Het Meerjarenprojectenplan kent verschillende financieringsbronnen. De begroting bevat structurele exploitatiebudgetten voor de onderdelen wegen, verkeer, verkeersregelinstallaties, openbare verlichting, groen, water en spelen. Voor rioolwerken worden deels kredieten gevoteerd en komen de kosten van kleinere projecten direct ten laste van de exploitatie. Subsidies/bijdragen van derden komen op de uitgaven in mindering en kunnen zo de netto-gemeentelijke kosten beperken. Financieel sluitstuk is een egalisatiereserve per onderdeel om schommelingen en faseringen in de loop van de jaren te egaliseren.

In de onderstaande tabel is het verschil tussen begroting en realisatie per taakveld verdeeld over exploitatiebudgetten en investeringsbudgetten. Vervolgens wordt aangegeven op welke reserves het verschil tot uitdrukking komt. In de optelsom worden kleine afwijkingen verklaard door afrondingsverschillen.